Bu, Türkiye'ye göç etme konulu yazı dizimin 11. bölümü. Tüm bölümleri ve kendin de kontrol edebileceğin güvenilir kaynakları, Türkiye'ye göç etmek ve yaşamak sayfasında bulabilirsin.
Bazen şunu duyarsın: Türkiye’de yabancılar için özel bir aile hekimi var, adı “Yabancı Aile Hekimi”. Kulağa hoş geliyor. (Muhtemelen) İngilizce konuşan ve yabancıların durumunu iyi bilen bir doktor. Peki bu gerçekten o kadar kullanışlı mı? Bunun ne kadar doğru olduğunu araştırdım.
Bulabildiklerim
Türkiye’de aile sağlığı merkezlerinde (ASM) görev yapan bir aile hekimiyle çalışırsın. Yönetmeliklerde “Yabancı Aile Hekimi” adında ayrı bir aile hekimi türü bulamadım. Bulgularım arasında, yönetmelikte adı geçen iki kurum var: Göçmen Sağlığı Merkezi ve Yabancı Uyruklular Polikliniği.
Bunlar, 21 Şubat 2025 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği’ndeki bir değişiklikte yer almaktadır. Yönetmelikte, bakanlık veya il sağlık müdürlüğünün, adresine olan mesafeyi dikkate alarak bir aile hekimine kayıtını değiştirebileceği belirtilmektedir. Belirtilen nedenlerden biri, bir göçmen sağlık merkezi veya yabancılar için poliklinik aracılığıyla sağlık hizmeti almandır. Ancak dikkat edin: Aile hekimini kendin değiştirme hakkın devam etmektedir.
Bunun pratikte ne anlama gelebileceği
Karşılaştığım birkaç durum:
- Yabancılara 99 ile başlayan bir yabancı kimlik numarası verilir. Bu numara ile e-Devlet, e-Nabız ve randevu sistemi MHRS gibi sistemlere giriş yapabilirsin.
- Başka bir iline taşınırsan ve bir ay içinde kendin bir aile hekimi seçmezsen, yeni düzenlemeye ilişkin haberlere göre, ikamet adresinin yakınındaki bir aile hekimine otomatik olarak kaydedilirsin. Daha sonra tekrar değiştirebilirsin.
- Bir aile hekimine kayıt edilebilecek hasta sayısı sınırlıdır. Genellikle bu sayı 3.500’dür. Bir muayenehane kapasitesini aşarsa, hastalar başka bir hekime yönlendirilebilir.
- Bir sendika yöneticisine göre, Nisan 2025’te İstanbul’da 99 numaralı yabancı hastalar, özellikle de Suriyeli kökenli olanlar, haberleri olmadan başka aile hekimlerine aktarılmış. Bu, tek bir kaynaktan gelen bir iddia olsa da, kayıtların yukarıdan da değiştirilebileceğini göstermektedir.
Kullanışlı mı, değil mi?
Bu duruma göre değişir. Yabancı hastalarla deneyimi olan ve bazen yabancı dil bilen bir doktor veya personeli bulunan bir sağlık merkezi rahatlık sağlayabilir. Ancak bu, evinden uzakta bir yere kayıt yaptırman veya aslında hangi doktora kayıtlı olduğunu bilememen anlamına da gelebilir. Ayrıca, bir doktorun İngilizce konuşması bir garanti değildir; bu durum doktordan doktora değişir.
Bulamadığım şey: aile hekiminin ikamet adresinden ne kadar uzakta olabileceğini belirleyen ulusal bir kural. Yönetmelik sadece “ikamet adresine yakınlık”tan bahsediyor. Bunun senin ilinde nasıl uygulandığını öğrenmek için en iyisi il sağlık müdürlüğüne danışın.
Ücretli mi?
Bazen bununla ilgili masraflar olduğu söylenir. Aile hekimine gitmek veya aile hekimini değiştirmekle ilgili herhangi bir masraf bulamadım. Karşılaştığım tek masraf, henüz yoksa e-Devlet şifresi almaktır: Sözcü’ye göre PTT şubesinde 2 lira, yeni bir şifreye ihtiyacın varsa 4 lira. Muayene veya ilaçlar için ek ödeme yapman gerekip gerekmediği, muhtemelen sigorta durumuna (SGK veya özel sigorta) bağlıdır, aile hekimine değil. Bu konuyu sigorta şirketine veya ASM’ye danışman en iyisidir. Başka masraflarla karşılaştın mı? Yorumlarda bana bildirin.
Doktor değiştirme konusunda bazı kurallar geçerlidir. Eski haberlere göre bu işlem 3 ayda bir kez yapılabiliyordu. Medyascope’a göre, Şubat 2025’teki değişiklikten bu yana artık bu kadar uzun süre beklemene gerek yok. Bu nedenle, güncel kuralları ASM’nden kontrol edin.
Sen ne yapabilirsin?
- Şu anda hangi aile hekimine kayıtlı olduğunu öğrenin. Bunu e-Devlet üzerinden veya en yakın sağlık merkezi (ASM) aracılığıyla yapabilirsin.
- Memnun değil misin veya evinden çok mu uzak? O zaman aile hekimini değiştirebilirsin. Bu hakkın devam etmektedir.
- Taşınıyor musun? O zaman, sürprizlerle karşılaşmamak için hemen taşındıktan sonra hangi aile hekimine gideceğini öğrenin.
Burada sağlık hizmetlerinin nasıl işlediğine dair daha fazla bilgiyi 4. bölümde (sağlık sigortası) ve 7. bölümde (doktor nezdinde gizlilik) bulabilirsin.
Kendin kontrol edin
- Resmi Gazete, 21 Şubat 2025: Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği'nde yapılan değişiklik
- Medyascope: aile hekimliği yönetmeliğinde değişiklik, bir ay içinde otomatik kayıt
- Sözcü: aile hekimini değiştirmek, gerekli adımlar ve e-Devlet şifresi
- BirGün: Yabancı hastalar başka aile hekimlerine yönlendirildi (İstanbul)
- Koç Üniversitesi: Yabancılar için 99 numarası, e-Nabız ve MHRS hakkında açıklama
Türkiye’deki kurallar hızla değişiyor ve ilden ile farklılık gösterebiliyor. Bu blog yazısını ilk adım olarak değerlendirin. Son durum: Ekim 2026.
Bu seriden daha fazlası: önceki ve sonraki bölümleri de oku ya da Türkiye’ye göç etmeyle ilgili tüm bölümleri incele.

Yazar hakkında: Roland Tel
2021'den beri Şuhut'ta yaşayan bir Drenthe'li. Türkiye'de günlük yaşamı, göçü ve fotoğrafçılığı, bir de burada başımdan geçen her şeyi yazıyorum. Hakkımda daha fazlasını oku.
Bu hikâyeyle ilgili bir sorun mu var, ya da bir iş birliği yapmak mı istiyorsun?
İletişim formundan bana yaz.
